Stimulerende Werklandschappen
2011-2012

Urban Xchange heeft tezamen met Enno Zuidema Stedebouw een subsidie van het Stimuleringsfonds voor Architectuur gekregen voor een verdiepend onderzoek naar ‘stimulerende werklandschappen’. Het onderzoek betreft een zoektocht naar nieuwe stedenbouwkundige strategieën voor het transformeren van verouderde werklocaties tot nieuwe plekken voor de stedelijke economie.

De gebruikelijke aanpak bij gebiedsontwikkeling gaat uit van het prognosticeren van toekomstige behoeften en die mogelijk maken via planvorming en projectontwikkeling. Maar deze topdown aanpak voldoet niet meer nu vertrouwde pijlers van ons planningsysteem zoals economische groei, waardeontwikkeling en voorspelbare marktomstandigheden zijn weggevallen. Zowel in de stedenbouw als in de ruimtelijke economie zijn nieuwe strategieën vereist waarbij verandering en adaptatie een continu gegeven zijn. Om toch regie te kunnen voeren op de continue stroom aan ontwikkelingen zijn strategieën nodig die uitgaan van een gezamenlijk gedragen wensbeeld, toekomstperspectief of gebiedsidentiteit. Deze kan vervolgens richting geven aan nieuwe initiatieven die bottom-up gedreven zijn.
In het onderzoek focussen we op verouderde werklocaties die destijds ontwikkeld zijn naar kernwaarden en ruimtelijke principes die inmiddels flink zijn achterhaald. De stedelijke economie kenmerkt zich door interactie, kennisdeling, innovatie en creativiteit en stelt daarmee ook nieuwe ruimtelijke eisen. Allerlei nieuwe plekken binnen en aan de rand van de stad komen op die voldoen aan specifieke behoeften. Het onderzoek richt zich op de mogelijkheden van bestaande verouderde locaties om zich om te vormen tot nieuwe werklandschappen die stimulerend zijn voor interactie en creativiteit.

Het onderzoek start met een zoektocht naar internationale lessen van leidende opinies en vernieuwende werkomgevingen. Vervolgens zullen drie verouderde locaties in Maastricht en Sittard worden onderzocht op hun potenties voor een stimulerend werklandschap. Het gaat om Randwyck-Noord en Bosscherveld in Maastricht en de vm. Philipslocatie op het Industriepark in Sittard. Alle lessen worden tenslotte samengebracht in een publicatie over stimulerende werklandschappen. Het onderzoek wordt mogelijk gemaakt door een projectsubsidie van het Stimuleringsfonds voor Architectuur en co-financiering door de gemeente Maastricht en de Limburgse Herstructureringsmaatschappij Bedrijventerreinen.